Leeswerk.nl
Plantenboeken opengelegd

Sitemap
Index

Plantaardigheden.nl
Artikelen over planten

Leesmaar.nl
Dodoens en andere bijzondere boeken

Flora Batava

Erythraea (Chironia) Centaurium - gewoon Duizendguldenkruid

Groeiplaatsen.

Op opene zandgronden.
Behalve de niet geheel zekere groeiplaatsen van de Gorter, Meese en anderen, groeit de echte kleine Centaurie, volgens de mij medegedeelde exemplaren van den Heer van Dijk, bij Werkhoven, in de prov. Utrecht en bij Amersfoort; volgens opgave van den Heer F. Dozy veel om Eindhoven en bij Castricum in Noordholland; volgens mijne eigene waarnemingen bij Breda, Breesaap bij Velzen en elders op vochtige plaatsen in de duinen van Holland; te Brummen bij Zutphen; te Vucht, Boxel en Best bij 's Hertogenbosch, en eindelijk te Haren bij Groningen, van waar de afgebeelde plant herkomstig is.

Kracht en Geneeskundig Gebruik.

Het kruid, hetwelk men meestal als een extract aanwendt, is een voortreffelijk bitter, versterkend en losmakend geneesmiddel, hetwelk met veel nut gebezigd wordt tegen tusschenpoozende koortsen (**), zwakte van maag en ingewanden en neiging tot waterzucht.

Huishoudelijk Gebruik.
De bladen leveren eene gele verw op (Reuss.) De plant is aangenaam voor geiten, maar niet voor runderen, of ander vee. Pan Suecus.

<<Noot Luc: (*) onder Soortelijke Kenmerken staat er: "Het is reeds vroeger opgemerkt, dat de in in deze Flora n° 276 afgebeelde Chironia Centaurium eene van deze verschillende soort is, en wel Erythraea linarifolia van Persoon, of Erythraea littorlis van Fries, door hare lijnvormige 1-nervige bladen van de echte Centaurium wel te onderkennen." Hieruit blijkt duidelijk dat voornoemde plaat, Centaurium littorale - Strandduizendguldenkruid voorstelt. Uit de beschrijving bij Plaat 276 valt dat heel moeilijk uit te maken. De tekst daar spreekt over een 3-nervig blad, wat op beide soorten kan slaan. De tekening toont wel een 1-nervig blad. De bladeren worden daar als ovalig beschreven, daar waar ze eerder langwerpig-lijnvormig zijn. Over het voornaamste verschil, de aanwezigheid van papillen op o.a. de bladeren wordt er hier niets vermeld. De soorten van dit geslacht zijn er om bekend om heel variabel te zijn. Waarschijnlijk zijn de waarnemingen uit deze tijd niet erg te betrouwen.
(**) tusschenpoozende koortsen: malaria>>